Veel vrouwen verhuizen samen met hun gezin naar Nederland. Zij krijgen dan voor het eerst de Nederlandse nationaliteit en een Nederlands paspoort (“naturalisatie”). Zij kiezen er dan vaak voor om hun gehuwde naam in hun nieuwe Nederlandse paspoort te zetten. Dit is een logische keuze, maar kan een probleem opleveren indien een echtscheiding volgt.
Dit probleem geldt vooral voor vrouwen met een dubbele nationaliteit die in het buitenland getrouwd zijn, maar in Nederland scheiden nadat zij door middel van hun naturalisatie (ook) de Nederlandse nationaliteit hebben verkregen.* Deze vrouwen moeten hoge vergoedingen (‘leges’) betalen om na de scheiding niet langer de getrouwde naam (van hun ex-man), maar de geboortenaam (hun eigen familienaam) in het Nederlandse paspoort te krijgen.
Bureau Clara Wichmann vindt dit onrechtvaardig. Daarom ondersteunde het Bureau de zaak van een vrouw die na haar echtscheiding haar Turkse geboortenaam in haar Nederlandse paspoort wilde krijgen. De hoge leges, die meer dan 800 Euro waren, hielden haar tegen. De zaak komt uiteindelijk voor bij het VN-Vrouwenrechtencomité (het “CEDAW“).
Het CEDAW oordeelt op 17 februari 2025 dat de leges vrouwen ten opzichte van mannen ongelijk benadelen. Hoewel de regelgeving voor mannen en vrouwen geldt, zijn het in feite (bijna) alleen vrouwen met een dubbele nationaliteit die hierdoor worden geraakt. Volgens het CEDAW moet de Nederlandse Staat binnen zes maanden vanaf de CEDAW-uitspraak, dus voor 17 augustus 2025, aan het CEDAW rapporteren welke maatregelen hij neemt om deze benadeling op te lossen.
Bureau Clara Wichmann houdt dit proces nauwlettend in de gaten. Inmiddels is het proces ook door de Staat in gang gezet. Er zijn op dit moment echter nog geen wijzigingen in de wet doorgevoerd. Dat betekent dat vrouwen die hun geboortenaam willen terugkrijgen voorlopig nog steeds dezelfde hoge leges moeten betalen. Het gaat om de zogenoemde ‘tussentijd’: de periode waarin veranderingen op komst zijn, maar aanpassingen nog geen realiteit zijn. Wil je advies over het (terug)veranderen van je achternaam? Identificeer je je daarnaast als vrouw en woon, werk of studeer je in Amsterdam? Neem dan contact op met Vrouwenrechtswinkel Amsterdam.
*Het verkrijgen van de Nederlandse nationaliteit wordt naturalisatie genoemd. Lees meer over naturalisatie op de website van de Immigratie- en Naturalisatiedienst.