Amsterdam, 5 februari 2026 – Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport Jan Anthonie Bruijn (VVD) heeft vandaag een boek in ontvangst genomen waarin de benarde situatie van kraamverzorgenden in Nederland onderzocht is. De kraamzorgsector kampt al langer met structurele personeelstekorten, waardoor de toegankelijkheid en kwaliteit van deze essentiële zorg niet meer gegarandeerd is. Kraamverzorgenden zelf ervaren de gevolgen hiervan dagelijks, wat leidt tot nog meer uitval: hoge werkbelasting, lage vergoedingen en grote druk op het privéleven.
Kraamzorg heeft een bijzondere plaats binnen ons zorgstelsel en onze samenleving: in de eerste week na de geboorte van een baby staat de kraamverzorgende het gezin thuis bij. De kraamverzorgende ontfermt zich over moeder en kind, houdt hun gezondheid in de gaten, geeft voorlichting en helpt bij het huishouden. Deze vorm van zorg is van groot belang voor een goede start van het leven van een kind, het herstel van de moeder, en helpt veel langdurige (gezondheids)problemen te voorkomen door vroege betrokkenheid.
Duizenden kraamverzorgenden (overwegend vrouwen) zetten zich vol passie dag en nacht in voor deze gezinnen, maar de sector staat zwaar onder druk. Grote werkbelasting, onvoorspelbare werktijden (een geboorte houdt zich immers niet aan kantoortijden), personeelstekorten en lage vergoedingen dreigen ons unieke systeem van kraamzorg te laten instorten. Een grote uitstroom van werknemers heeft ervoor gezorgd dat kraamzorg inmiddels niet langer overal en voor iedereen gegarandeerd is. Zo heeft iedere zwangere in Nederland recht op minimaal 24 uur kraamzorg, maar gezinnen ontvangen regelmatig minder zorg dan geïndiceerd. Dit is juist voor de meest kwetsbare gezinnen erg zorgelijk, omdat zij deze zorg vaak hard nodig hebben.
Breekpunt
“Kraamzorg wordt structureel ondergewaardeerd,” zegt Berty Bannor, jurist bij Bureau Clara Wichmann die het misstandenboek samenstelde. “Kraamverzorgenden moeten steeds meer doen met steeds minder. Iedereen ziet het belang van deze onmisbare zorg in, maar toch naderen we inmiddels een breekpunt. Deze situatie is simpelweg niet houdbaar.”
De conclusies van het misstandenboek zijn duidelijk. Kraamzorg moet verankerd worden als preventieve basiszorg die voor iedereen toegankelijk is, de tarieven vanuit de zorgverzekeraars moeten structureel omhoog, en wachtdiensten moeten binnen de sector erkend en eerlijk betaald worden als arbeidstijd. Kraamverzorgende Ans Burger, een van de vrouwen die in het misstandenboek geïnterviewd is, kan zich hierin vinden. “Er moet meer waardering komen vanuit overheid, verzekeraars en werkgevers. Onze werk-privébalans moet serieus genomen worden. En bovenal moet elk gezin de zorg krijgen die ze nodig hebben in die eerste dagen na een bevalling. Wanneer je je haast van het ene gezin naar het andere kun je hen niet goed begeleiden. Dat werkt niet.”
Het misstandenboek ‘Kraamverzorgenden in de Knel’ is hier te lezen.
Brede steun
In de zomer van 2025 hebben meerdere vakbonden al een manifest aangeboden aan de Tweede Kamer en aan de Minister van VWS, mede-ondertekend door Bureau Clara Wichmann. Sindsdien is er steeds meer aandacht voor dit probleem in de politiek, en een steeds luidere roep voor verandering.
“Als Nederland dit unieke stelsel van zorg wil behouden, is fundamentele verbetering geen wens, maar een voorwaarde,” zegt Bannor. “Voor de kraamverzorgenden zelf en voor de veiligheid en gezondheid van moeders en kinderen.”